Het familiediner

Het begint vaak zo onbenullig. Vergeten een hand te geven, een hond die te hard blaft of verborgen gebreken in een auto die een zus van haar broer kocht. Het laatste was deze editie van het familiediner het geval. In een klein uurtje laat Bert van Leeuwen elke maandagavond zien waar zijn zalvende woorden toe kunnen leiden. Zaken die jarenlang onuitgesproken bleven, worden vakkundig aanhangig gemaakt. Natuurlijk, een camera, limousine, exquise diner en de brylcreem van Bert helpen wellicht. Let wel, het zijn uiteindelijk de meest hardnekkige gevallen zélf die overstag gaan.

Bep kocht een aantal jaar geleden van haar broer Jan, die autohandel “Allround cars” in Hendrik-Ido-Ambacht runt, een Renaultje. Eigenlijk wilde ze een Opeltje, maar Jan ging destijds bijna op vakantie. Hij had op dat moment alleen een Twingootje. Dan maar een Renaultje. Terwijl Jan eenmaal in Spanje was aangekomen met zijn vrouw Monique begon de ellende. De lichten van het Renaultje deden het niet, ‘knippertjes’ vertikten het, het wagentje begon motorische kuren te vertonen. De garage sprak er schande van: “Het lijkt wel een kermisauto.” Jan kon vanzelfsprekend weinig voor zijn zus betekenen vanaf de Costa, dus stelde haar telefonisch gerust. Hij zou de auto bij thuiskomst weer van haar overnemen.

Eenmaal thuisgekomen viel het “Heb je een leuke vakantie gehad van mijn geld?” totaal verkeerd bij Jan. Type ‘ruwe bolster, blanke pit’ besloot hij het contact te verbreken. “Nooit zou hij geld willen verdienen aan familie.” Nog pijnlijker voor hem was dat Bep in de tussentijd zelf een nieuwe auto had gekocht. Een nieuwe, hoe kon ze.

Bert die in zijn programma dikwijls als hint een cadeau ‘met knipoog’ meebrengt (in dit geval een autopechpakket), komt snel ‘to the point’. Het is de vrouw van Jan die in het complot zit, dus het is maar de vraag (“Jan is niet zo’n prater”) of dit goed uitpakt. Zus Bep laat haar halsstarrigheid snel varen en besluit de verzoeningspoging te aanvaarden. Jan, aan het werk op zijn eigen terrein, doet wat moeilijker. Op de skai lederen bank kalmeert hij wat. De plavuizen en eikenhouten meubelen spreken boekdelen. Dit is er één van het robuuste soort.

Dan het spannendste moment van de uitzending. Aan het begin van de avond staat Bert met de persoon in het complot voor een restaurant in de buurt te wachten op de komst van de limousine. Zou de achterbank gevuld zijn? Bep en haar man zijn de flauwste niet. Het moet maar eens afgelopen zijn. Schoonzus Monique is zó gelukkig met hun komst.

Maar dan, wél weer een limousine. Alleen rijdt deze door. Daarachter een Toyotaatje. Met Jan erin. Jan heeft geen zin in een poppenkast, maar hij is er wél. Wat voorzichtige tranen bij Bep bij het weerzien met haar broer. Niet bij Jan. “Nou, eh, klaar!” aldus Jan.

Wonderschone televisie.


Erica

Omroep Max dingt wat mij betreft mee naar de enige, werkelijke verdiende Televizierring van dit jaar. En dat voor ‘nieuwkomer’ Erica Terpstra. De publieke opinie is bekend. Er wordt liever gekeken naar avondvullend entertainment als ‘The voice of Holland’, maar er zijn andere parels op de Nederlandse televisie: neem ‘Erica op reis’.

Na een eerder avontuur op haar geboorte(ei)land Bali, waar we haar op de markt, op een basisschool en bij de waarzegger zagen, was Erica gisteren te zien in West-Afrika. Mali om precies te zijn. Een portret van een land. Of eigenlijk een portret van een vrouw in een land. En wat voor vrouw.

Vanzelfsprekend, de meningen over Erica zijn verdeeld. Irritant enthousiast, altijd overdadig vrolijk, wanstaltige verschijning, ‘koopt haar kleding bij de Waard tenten’. Denk ‘m eens om, dit is een vrouw uit één stuk, oprecht blij voor anderen en staat zeer gelukkig in het leven. Er lijkt wel een nieuwe fase te zijn aangebroken in het leven van Erica. Door de juiste zaken op te pakken, te reizen, mensen te ontmoeten, staat ze meer in haar kracht dan ooit. En dat zie je.

Ze laat zich graag oplichten op de markt van Entebe, madame Erica laat aldaar een prachtig oranje (“C’est la couleur Hollande”) Afrikaans gewaad aanmeten en trapt lol met de lokale bevolking.

Ook tijd voor serieuze zaken als zij over ruig terrein de achterlanden van Mali aandoet. En passent presenteert Erica zich ook nog eens als antropologe; haar mensenkennis heeft haar immers ver gebracht. Lokale rituelen vinden duiding. Ik laat mij persoonlijk liever door Erica uitleggen hoe en waarom mensen elkaar op een bepaalde manier gedag zeggen. Waarom geiten worden gewassen voor ze naar de markt gaan en hoe bier hét sociale smeermiddel van de inheemse stammen vormt. Liever door Erica, dan door de sandaal- en baarddragende, lokaal dialect sprekende, Nederlandse antropoloog die zij bezoekt. Dan krijgt het zo’n onbedoeld serieus karakter.

Ik word vrolijk van Erica, ze ontroert me. Haar warmte werkt aanstekelijk. Haar aantrekkingskracht is enorm. Erica is enorm. Wat een prachtmens