Donderdagochtend

HaarlemNoordCanta

Nu ik wat vaker thuis ben, valt mij op dat er veel meer mensen vaker thuis zijn. Een willekeurige donderdagochtend in Haarlem-Noord: rond een uur of elf loop ik richting Albert Heijn aan het Soendaplein. De parkeerplaats is afgeladen vol. De rode leds boven de parkeergarage vermelden VOL. De kerklokken luiden. In de St. Barbarakerk aan de andere kant van het plein wordt begraven. Iets verderop richting het begin van de Floresstraat, op de stoep van Gall & Gall, stijgt het hysterische geluid van een draaiorgel op.

De meneer voor mij koopt bij de kraam van Waasdorp twee rode ponen (‘Kopje eraf, buikje, ontschubben?’), drie haringen en een klein bakje kibbeling. Ik koop een broodje haring (‘Direct opeten?’). Rustig loop ik over de markt. Gemêleerd publiek. Ouderen druk in gesprek verwikkeld. Jonge ouders met fiets in de hand. Kinderzitjes voor én achter gevuld. Ook twee verkopers van Nuon die huizen willen isoleren. Ze zitten er timide bij op hun aanhanger vol lichtreclame. Altijd Nuon. Een drukte van jewelste voor de kraam van de Bakkerij ‘t Stoepje. Men discussieert over de Surinaamse bol. ‘Die bestaat al niet meer sinds de oorlog.’ Een meneer, net als ik met broodje haring in de hand, loopt mij tegemoet. Een korte blik van verstandhouding wisselen we uit.

Meer niet.

Via de Molukkenstraat en Zaanenlaan loop ik richting het park bij Huis te Zaanen. Behalve enkele vaders met vrije dag en kinderen ook een paar uit de kluiten gewassen honden en hun baasjes. Rond het park opvallend veel mensen thuis. Ouderwets comfortabele fauteuils zijn richting raam gedraaid. Veel mensen staren rustig wat naar buiten. Een postbode belt aan bij een huis aan de Orionweg. Zijn vrouw doet open. Hij komt thuis lunchen.

Op de hoek van de Rijksstraatweg zijn drie mannen bezig met de riolering. De sjekkies kleven aan hun bovenlippen. Onbeduidende muziek schalt hard vanuit hun vrachtwagen. Bij de bushalte staat een man te wachten. Hij is zichtbaar geïntrigeerd door de poster van H&M: een schaars geklede jongedame in ‘hipster’. Slechts €14,95. Het duurt niet lang meer of Café de Hoek gaat open. Op de stoep staat een Canta geparkeerd en een abri meldt dat Do (begeerlijk met glas champagne afgebeeld) 2 december op zal treden in Holland Casino Zandvoort.

Zomaar een willekeurige donderdagochtend in Haarlem-Noord.


Haarlem draait door

De Groote Buik heet het draaiorgel aan het begin van de Barteljorisstraat. Niet geheel toevallig staan er twee heren met behoorlijke buiken naar te kijken. Ze dragen bretels om hun broek op te houden. Het stadhuis aan de Grote Markt wordt gerenoveerd en is derhalve ‘ingepakt’. ‘Vier de lente,’ staat op een spandoek. Dan doen de mensen deze Tweede Pinksterdag, tijdens het draaiorgelfestival Haarlem draait door. Men is erop gekleed. Korte broeken, geruite overhemden en vleeskleurige sokken voeren de boventoon.

Op het midden van de Grote Markt is het een kakafonie aan geluiden van de vier orgels die staan opgesteld. Bij de kraam van het draaiorgelmuseum is het een drukte van jewelste. De vrijwilligers zien eruit als echte liefhebbers. Even verderop verkoopt een man cd’s met draaiorgelmuziek. Hij zit met jas aan op zijn scooter achter de kraam. Op de terrassen begint het drukker te worden.

In de Damstraat speelt draaiorgel Mascotte de bekende klanken van ‘By the rivers of Babylon’. Een dame van een jaar of zeventig kan niet stil blijven staan; hoofd en knieën bewegen mee op de maat van de muziek. Wanneer ‘Blijf bij mij’ wordt ingezet slaat een vrouw met krukken haar arm om de middel van haar man. Hij probeert net het orgel te fotograferen. Op de Oude Groenmarkt staat draaiorgel De Cellist. Nummers liggen vlak achter het orgel opgestapeld. ‘Boeken,’ zó worden ze genoemd. Het centenbakje ligt voor op de kar. ‘Brazil’ klinkt op. De orgelbaas kijkt naar de mannen die zijn trots bewonderen: ‘Zouden ze ook liefhebbers zijn?’

In de Grote Houtstraat staat de enorme Lange Gavioli opgesteld. De ‘Sound of Music medley’ knalt door de winkelstraat. Mede mogelijk gemaakt door museum Speelklok uit Utrecht. De lichaamstaal van een vrouw is duidelijk. Ze wil door. Haar man is nog lang niet uitgekeken. Niet veel verder wijst ze hem op een paar schoenen in de etalage van een gesloten winkel.

Op het Verwulft staat een man -op sokken en sandalen, met ringbaard en vissersvestje- in het gezelschap van drie vrouwen. De man bij draaiorgel De Cello draait in de zon aan het draaiwiel van zijn orgel. Zijn moeder kijkt vanaf meegebrachte tuinstoel toe. Een poster van een schaars geklede Sylvie van der Vaart siert de etalage pal achter hen.

‘Welk boek zullen we doen?’ vraagt een jongen met vette mat en witte Nike air Max bij draaiorgel De Entertainer. Hij laat zijn witte Blackberry op straat vallen wanneer hij naar zijn baaltje shag grijpt. Zijn Indische collega springt bij. Hij kiest voor ‘Op een mooie Pinksterdag’.

Die Freie aan het einde van de Grote Houtstraat is het laatste draaiorgel. Er staat een enorme rij voor ijssalon Garrone. Kinderen lopen te klieren. Er zijn enkele winkels geopend deze Tweede Pinksterdag. Ook de Albert Heijn draait een zondagsrooster. Een meisje dat langsloopt heeft een koptelefoon op. Ze kijkt stoïcijns voor zich uit.

De wereld draait door.